Jaarverslag 2013

Cijfers

9 Doorlooptijden

9 Doorlooptijden

De Rechtspraak hanteert per zaakstype normen voor de lengte van rechterlijke procedures, kortweg aangeduid als doorlooptijdnormen. Rapportage van de uitkomsten voor de rechtspraak als geheel vindt plaats in dit jaarverslag. In de jaarlijkse kengetallen­publicatie worden de uitkomsten per gerecht opgenomen en geanalyseerd.

De norm bestaat uit twee elementen:

1) de termijn waarbinnen een zaak afgehandeld dient te zijn, en
2) het percentage zaken waarvoor dat moet gelden.

Bij het formuleren van start- en eindpunt van de te normeren doorlooptijd van een gerechtelijke procedure, is gekozen voor het perspectief van de burger/ maatschappij; burgers, maatschappij en politiek willen in de eerste plaats geïnformeerd worden over de totale lengte van procedures. De doorlooptijd is daarom gedefinieerd als de totale tijd die verstrijkt tussen het instromen en het uitstromen van een zaak bij één gerechtelijke instantie. Er is geen onderscheid gemaakt in wat wel en wat niet door de Rechtspraak te beïnvloeden is. De duur van deeltrajecten, zoals mediation of de tijd dat een zaak op verzoek van partijen tijdelijk stilligt, wordt dus niet uit de doorlooptijdmeting gehaald.

De duur die gemeten wordt, start bij binnenkomst van het verzoekschrift of de dagvaarding op het gerecht en loopt door tot het vonnis is geaccordeerd door de rechter of de uitspraak op het verzoekschrift aan partijen is verzonden.

Het uitgangspunt bij de normstelling is dat het overgrote deel van de zaken binnen een bepaalde tijd moet worden afgehandeld en dat rekening gehouden wordt met een groep procedures die extra lang duren door niet te vermijden complicaties. Bij bijvoorbeeld een norm van 90% binnen 6 maanden is er ruimte voor 10% extra lang durende zaken.

De formulering van de norm op deze wijze heeft het voordeel dat ruimte aanwezig blijft om in incidentele zaken bewust meer tijd te nemen voor de afdoening. Het weergeven en normeren van gemiddelde doorlooptijden geeft minder inzicht in de procesduur dan de gekozen systematiek. Wel zijn aanvullend op de genormeerde doorlooptijden in de tabellen 18 en 19 voor een aantal zaaksgroepen gemiddelden gepresenteerd.

De doorlooptijden zijn in de periode 2009 - 2013 verbeterd. In 2012 en 2013 was de verbetering beperkt en was er soms zelfs sprake van een lichte achteruitgang als gevolg van de reorganisatie bij de gerechten. Ondanks de genoemde reorganisatie is in 2013, evenals in voorgaande jaren, de procesduur bij de bestuurssector van de rechtbanken wel duidelijk verbeterd.

De rechtszaken die de Rechtspraak te behandelen krijgt, zijn opgedeeld in 45 verschillende zaakstypen met ieder een eigen doorlooptijdnormering. In de volgende paragrafen volgt per rechtsgebied een beschrijving van de stand van zaken in 2013.